Lớp 12 · Kết nối tri thức với cuộc sống · Nói và nghe
Nói và nghe: Trình bày về việc vay mượn – cải biến – sáng tạo trong một tác phẩm văn học
Mục tiêu bài học
- Chọn đề tài và tìm ý cho bài nói.
- Trình bày rõ điểm vay mượn, cải biến, sáng tạo.
- Phối hợp lời nói với trang chiếu, bảng so sánh.
- Trao đổi, đánh giá bài trình bày.
1. Yêu cầu
- Giới thiệu ngắn gọn tác phẩm, tác giả và nội dung bài nói.
- Chọn một vài phương diện nổi bật của sự vay mượn (cốt truyện, nhân vật, tình tiết…) để phân tích.
- Nêu phát hiện về sự cải biến, sáng tạo so với "nguyên mẫu" và đánh giá ý nghĩa.
2. Câu hỏi tìm ý
- Tác phẩm chịu ảnh hưởng từ tác phẩm nào? Căn cứ để xác định?
- Phương diện nào cho thấy rõ nhất sự tiếp nhận?
- Tác giả có những sáng tạo nổi bật gì?
- Sự vay mượn – sáng tạo ấy nói lên điều gì về bối cảnh văn học lúc tác phẩm ra đời?
3. Trình bày
- Mở đầu: giới thiệu vấn đề, đối tượng, phạm vi.
- Triển khai: lần lượt các luận điểm, phối hợp nhịp nhàng lời nói với trang chiếu (bảng so sánh "nguyên mẫu" – "tác phẩm mới").
- Kết luận: tóm lược, đánh giá khái quát về sự sáng tạo của tác giả.
4. Trao đổi
| Người nghe | Người nói |
|---|---|
| Đánh giá tính hệ thống, sự hấp dẫn của vấn đề; nhận xét cách chuẩn bị và trình bày | Trao đổi đúng trọng tâm các góp ý; giải thích thêm ý tưởng chưa thể hiện hết |
| Đặt câu hỏi về mức độ thuyết phục, điểm cần làm rõ | Ghi nhận vấn đề còn nhiều cách hiểu để tìm hiểu thêm |
