Lớp 11 · Kết nối tri thức với cuộc sống · Đọc hiểu
Thực hành đọc: Nàng Ờm nhắn nhủ (Trích truyện thơ Mường Nàng Ờm – chàng Bồng Hương)
Mục tiêu bài học
- Vận dụng tri thức về truyện thơ dân gian để tự đọc văn bản mới.
- Nhận biết người kể, sự việc, lời nhân vật trong đoạn trích.
- Phân tích vẻ đẹp tâm hồn nàng Ờm.
- So sánh với đoạn trích Lời tiễn dặn.
1. Tìm hiểu chung
- Truyện thơ Nàng Ờm – chàng Bồng Hương của dân tộc Mường kể về mối tình đẹp nhưng nhiều trắc trở của đôi trai gái, phản ánh khát vọng tình yêu tự do trong xã hội cũ.
- Đoạn trích: lời nàng Ờm nhắn nhủ với người yêu, kể bằng chính lời nhân vật ở ngôi thứ nhất.
2. Gợi ý đọc hiểu
2.1. Hình thức kể
Câu chuyện được kể qua lời nhân vật, xen kẽ giữa kể việc (những gì đã xảy ra) và bộc lộ cảm xúc (nỗi nhớ, nỗi đau, lời dặn). Đây là nét đặc trưng của truyện thơ: tự sự hòa quyện với trữ tình.
2.2. Vẻ đẹp nàng Ờm
- Yêu thương chân thành, thủy chung với người mình chọn.
- Dám bày tỏ khát vọng hạnh phúc, mong muốn được tự do yêu đương.
- Lời nhắn nhủ vừa tha thiết vừa mạnh mẽ, giàu hình ảnh so sánh mộc mạc gắn với núi rừng, đời sống người Mường.
2.3. Thông điệp
Hạnh phúc chỉ bền vững khi được xây dựng trên tình yêu chân thành, sự tôn trọng và quyền tự do lựa chọn của mỗi con người.
3. Tổng kết
- Nội dung: ca ngợi tình yêu thủy chung, khát vọng tự do và hạnh phúc lứa đôi; đề cao giá trị nhân văn.
- Nghệ thuật: kể chuyện qua lời nhân vật ngôi thứ nhất; kết hợp tự sự và trữ tình; ngôn ngữ mộc mạc, đậm bản sắc văn hóa Mường.
4. Phiếu tự đọc và so sánh
| Tiêu chí | Lời tiễn dặn (Thái) | Nàng Ờm nhắn nhủ (Mường) |
|---|---|---|
| Người nói chính | Chàng trai | Nàng Ờm |
| Hoàn cảnh | ||
| Hình ảnh so sánh tiêu biểu | ||
| Khát vọng thể hiện |
Gợi ý: hãy tự điền các ô còn trống sau khi đọc kĩ hai đoạn trích.
